Melih Bayram Dede

DERGİBİ’NİN ÖYKÜSÜ

Ocak 1999’da yayınlanmaya başlanan Dergibi’nin öyküsünü kurucusu Melih Bayram Dede şöyle anlatıyor:

Takvimlerin 1998 yılı Aralık ayının son haftasını gösterdiği günlerde, internette bir edebiyat sitesi, benim tanımımla “Dergi gibi bir şey” çıkarmayı planlıyor ve bu “dergi gibi” şeye isim arıyordum. Bu konuyu, Mehmet Şeker’e açtığımda, şöyle dediğimi hatırlıyorum: “İnternette dergi gibi bir şey çıkarmayı düşünüyorum. Ama öncelikle bir isim bulmamız gerek!”.

Böyle bir girişten sonra Mehmet Şeker’den cevap geldi:

“Adı Dergibi olsun!”

Bu çok güzel bir isimdi. Hemen kabul ettim.

Şimdi zaman zaman düşündüğümde, “Dergibi” adının ne kadar isabetli bir karar olduğunu tekrar anlıyorum.

İşte Dergibi böyle doğdu. Türkiye internetinde ilklerden oluşu nedeniyle büyük ilgi gördü. Basında, özellikle de gazetelerin kültür sayfalarında haber oldu. Televizyonların internet programlarında yer verildi.

İlk etapta basılı dergilerde ürün yayınlayan dostlarımız, internette yayınlanan bir dergiye ürün vermekte çekingen davrandılar. İnternet onlara göre, yeni ve yabancıydı. Bir görüşe göre de, “suya yazılan yazı”dan farksızdı. Bu ve bunun gibi nedenlerden ötürü gereksiz de olsa, “İnternette edebiyat olur mu?” tartışmalarına şahit olduk. Zaman zaman bu tartışmalara Dergibi’den biz de katıldık.

Daha sonraları, internette edebiyata soğuk bakanların da, ürünlerini internette yayınlanan ve Dergibi’yi model alarak oluşturulan sitelerde yayınladıklarını gördük, mutlu olduk.

Aradan geçen yıllarda ise, büyük mesafe katedildi. Yeni edebiyat siteleri açıldı. Bunların kimi e-dergi, kimi ise edebiyat arşivi niteliğindeydi. Dergi formatında siteler kadar arşiv niteliğinde sitelere de ihtiyaç var kuşkusuz. Yine de biz şiir ve şair özgeçmişi arşivleyen sitelerden çok, yeni ürünler yayınlayan “dergi” formatında yayın yapan sitelerin sayısının artmasını tercih ediyoruz. Böylelikle, edebiyatta bir okul görevi gören basılı dergilerin misyonuna sahip sitelerin varolması sağlanabilir.

Ürün yayınlayan bir site olan Dergibi, yeni bir döneme girdi. Dergibi’nin bundan sonraki gelişimini/öyküsünü yaşayarak, birlikte göreceğiz.

EDİTÖRLER

Ali Ömer akbulut: aliomerak@gmail.com
Cahid Efgan Akgül: cahidefgan@gmail.com
Yunus Nadir Eraslan: yunusnadir@gmail.com

Bize Yazın

Çok Okunanlar

  • All Post
  • Adem Ağacı
  • Alıntı
  • Anlatı
  • Ara-lık
  • Beyaz haber
  • Buhara'dan Gelen Adam
  • Çay Molası
  • Çevgan
  • Çeviri şiir
  • Çocuk
  • Çöl Vaazları
  • Değini
  • Deneme
  • Dergi
  • Eleştiri
  • Gezi-Anı
  • Göz-lük
  • Günlük
  • Haber
  • Haiku
  • Hayatı Hakikiyye Sahneleri
  • Kitap
  • Kısa Kısa Söyleşi
  • Kusurlu Yazılar
  • Mavi Kalem
  • Mürekkep Lekesi
  • Öykü
  • Öykü Mahzeni
  • Röportaj
  • Şiir
  • Sinema
  • Söz Misali
  • Üryan Soruşturma
  • Üryan Söylenişler
  • Yazıyorum Öyleyse Varım
Edit Template

İnternette kağıt yayıncılığı ve interaktivite

İnternet üzerinde yayıncılık yapan bir çok sitenin en büyük açmazlarından biri, internette kağıt üzerinde yapılan yayıncılık gibi bir yayın yapmalarıdır. Daha düzgün bir şekilde ifade etmek gerekirse, basılı olarak yayınlanan bir dergi ya da gazete internette bir site açtığında, kağıt üzerinde yaptığı yayını aynen internete taşımayı tercih ediyor. Oysa internetin kendine özgü mantığı ve doğası vardır. Basılı yayında yer alan metin ve resimleri olduğu gibi alıp, web sayfası olarak internete koymakla internet yayıncılığı yapılmış olmaz.

Bunun yerine internetin doğasına özgü özellikler ve habercilik/yayıncılık metodları içeren tarzlar denenmelidir. İnternetin getirdiği en büyük özellik, interaktivitedir. Yayıncı, karşısındaki okuyucuyu dikkate alıp, çeşitli metodlarla ona söz hakkı veriyorsa ancak internet yayıncılığından söz edilebilir. Yokta tek taraflı, durağan sayfalarla yapılmış bir site internetin tüm imkanlarını kullanmamış olur.

Peki internetin getirdiği interaktivite özelliği nasıl kullanılır? Bu sorunun cevabı büyük bir giz değil. Bu yazıyı okuyanları bir çoğu bunu biliyor. Ancak biz yine de sıralayalım. İnternet yayıncılığında ilk akla gelen interaktivite aracı ankettir. Kullanıcılar, anketlere katılarak, varolduklarını gösterir ve kendilerine yöneltilen sorulara cevap vererek gündemdeki konuya ilişkin düşünce ve yaklaşımlarını ifade ederler. Tabii burada, anketlerin hazırlanış tarzı, soruların yöneltiliş şekli çok önemlidir. Bir çok sitede anketlerin tamamen yönlendirmeci bir metodla hazırlandığı görülmektedir. Öyle bir anket düşünün ki, sizin tercih edeceğiniz uygun bir cevap bulunmasın. Maalesef bu tür anketlerle çoğu zaman karşılaşıyoruz.

Anketin yanısıra, Forum da kullanıcıların görüşlerini ifade edebilecekleri önemli bir araçtır. Bugün büyük yayın gruplarına ait bir çok sitede, (burada kasıt, büyük yayın gruplarının dergi ve gazeteleridir) Forum bulmak neredeyse mümkün değildir. Forum bulunanlarda ise, kısıtlı konular hakkında görüş belirtmek mümkündür. Bu forumların da nasıl kullanıldığı bellidir. Örneğin büyük gazetelerimizden birinde, Dünya Kupası esnasında böyle bir bölüm, futbolcu İlhan’a genç kızların sevgi mesajlarını iletebilmeleri için tahsis edilmişti. Oysa, bu büyük gazetemizin aksine, sermaye olarak küçük olan bir çok sitede son derece yararlı tartışmalar yapılabiliyor.

Son zamanlarda bir çok sitede görmeye alıştığımız “Yazıya/Habere yorum ekle” özelliği ise interaktiviteyi sağlayan en önemli unsurlardan biridir. Bu özellik dikkatli kullanıldığı ve denetimi iyi yapıldığı sürece son derece yararlı ve yayıncı ile okuyucu arasında iletişimi güçlendiren bir araçtır.

Sohbet Odası (çokça bilinen adıyla chat), internet kullanıcılarının kendi aralarında tartışmaları için kullanabileceği önemli araçlardan biridir. Bu araç, hepimizin de bildiği gibi genelde yanlış amaçlar için kullanılmaktadır. Bu nedenle internette sohbet, kişiye bir şeyler vermekten ziyade, vakit kaybettiren bir mekanizmaya dönüşmektedir. Sınırlı sayıda da olsa, doğru kullanınan odaların bulunduğu ise yadsınamaz bir gerçektir.

İnteraktiviteden bahsedip de, E-Posta ve Haber Grupları’ndan söz etmemek olmaz. E-Posta Grubu alanında Türkiye’de (ve belki de dünyada) en çok kullanılan sistem, Yahoo! Groups’a ait olanı. Bilindigi gibi Dergibi’nin de bir E-Posta Grubu bulunuyor. Haber Grupları ise olayın bir başka boyutu. Genelde Microsoft’un Outlook’u gibi yazılımlar üzerinden kullanılıyor. Bu konuda news.anet.net.tr adresine bakabilirsiniz. Bu adreste e-posta üzerinden takip edilebilen gruplara ait mesajları okuyabilirsiniz.

İnternet kullanıcılarının site yöneticilerine bir başka deyişle internet yayıncılarına görüşlerini ifade edebilecekleri bir araç da e-posta ve mesaj formudur. Ziyaret ettiğiniz sitelerle ilgili görüşlerinizi, bulunduğunuz sitedeki mesaj formu aracılığıyla site yöneticilerine ulaştırmayı ihmal etmeyin. Bu Türkiye’de içerik hizmetlerinin, internet yayıncılığının gelişmesi için önemlidir.

Yazıyı Paylaş:

Melih Bayram Dede

Yazar

Dergibi editörü.

İbrahim | 24 Güzel söz; kökü yerde, dalları gökte olan güzel bir ağaca benzer.

Öykü Mahzeni

  • All Posts
  • Öykü Mahzeni
Boşluğa Karşı

5 Ekim 2023/

Felç olunca çekildiği Koşuyolu’ndaki evinde curcuna usulünde segâh şarkısını bestelerken Sadettin Kaynak, bir gece düşünde Karacaoğlan’ı gördü. “Üstad” dedi, ‘incecikten…

Üryan Söylenişler

  • All Posts
  • Üryan Söylenişler
İki. Ağyar Gider Yâr Kalır

3 Mayıs 2021/

“Aldı benüm gönlümi n’oldugum bilimezem Yavı kıldum ben beni isteyüp bulımazam” Yunus Emre Bahar yitikçiler çarşısıdır. Baharda öten her bülbül,…

Röportaj

  • All Posts
  • Röportaj

Kusurlu Yazılar

  • All Posts
  • Kusurlu Yazılar
Hasan Yılmaz

18 Ekim 2017/

Dün şair Hasan Yılmaz‘la beraberdim. Uzun süredir görüşme planları yapıyorduk ve bir türlü bir araya gelemiyorduk. En sonunda “artık emekli…

Edit Template

Video